Γιαννης Παπαδοπουλος

Ο Τζέιμς Μποντ των Ωκεανών

In Ρεπορτάζ on Μαρτίου 2, 2010 at 3:51 μμ

Το ντοκιμαντέρ «Ο Όρμος» («The Cove») είναι υποψήφιο για όσκαρ

Στο ιαπωνικό χωριό Ταϊτζί οι ψαράδες σπάνια καλούν την αστυνομία. Αν έχουν κάποιο πρόβλημα φωνάζουν τους «Γιακούζα», την τοπική μαφία. Στις λίστες με τους… επικυρηγμένους έχουν από φέτος το όνομα του Ελληνοαμερικανού σκηνοθέτη, Λούι Ψυχογιού -του μοναδικού Δυτικού που αποκάλυψε το μυστικό τους: μια γενοκτονία.

Το Ταϊτζί μοιάζει να ξεπήδησε από τις σελίδες μυθιστορήματος του Στίβεν Κινγκ. Είναι ένα ειδυλλιακό ψαροχώρι στον Ειρηνικό Ωκεανό με τροπική βλάστηση και χαμογελαστούς κατοίκους. Όμως στο κέντρο αυτού του χωριού συντελείται ένα έγκλημα. Ανάμεσα στο μουσείο φαλαινών και το δημαρχείο, υπάρχει ένας όρμος που για έξι μήνες κάθε χρόνο βάφεται κόκκινος από το αίμα.

Φρουροί περιπολούν όλη μέρα τον όρμο και απαγορεύουν τις φωτογραφίες. Έχουν στο πλευρό τους και την τοπική αστυνομία. Είναι σχεδόν αδύνατο να δεις τι κρύβουν. Ο Ελληναμερικανός σκηνοθέτης Λούι Ψυχογιός χρειάστηκε να γίνει… κατάσκοπος για να αποκαλύψει το μυστικό τους. Χρησιμοποιήσε θερμικές και κρυφές κάμερες, δύτες και στολές παραλλαγής. Και κατέγραψε με το φακό του τη σφαγή δεκάδων χιλιάδων δελφινιών. Το ντοκιμαντέρ του «Ο Όρμος» προβάλλεται αυτή την περίοδο στην Αμερική και έχει κερδίσει αρκετές διακρίσεις, ανάμεσά τους και το βραβείο κοινού στο φεστιβάλ Sundance. (Ενώ τώρα είναι υποψήφιο και για όσκαρ).

«Δεν έχω δει ποτέ ανθρώπους να κλαίνε και να συμμετέχουν τόσο πολύ σε μια ταινία», λέει στα «ΝΕΑ» ο κ. Ψυχογιός. «Μόλις πέσουν οι τίτλοι τέλους όλοι ρωτάνε τι μπορούν να κάνουν για να βοηθήσουν».

Δηλητήριο στο πιάτο

Ο κ. Ψυχογιός γεννήθηκε στην Αμερική από γονείς μετανάστες. Ασχολήθηκε για χρόνια με τη φωτογραφία και έντυσε με τις εικόνες του τα περιοδικά Time, Newsweek, Fortune και Sports Illustrated. Το 1986 σταμάτησε να τρώει κρέας όταν είδε πώς σκοτώνονται τα ζώα σε ένα σφαγείο. Σήμερα, οδηγεί δύο ηλεκτρικά αυτοκίνητα και έχει εγκαταστήσει στο σπίτι του 120 φωτοβολταϊκά πάνελ που καλύπτουν τις ενεργειακές ανάγκες της οικογένειάς του. Και στους κινηματογράφους έχει μια ταινία που μιλάει για ένα οικολογικό έγκλημα.

«Το ντοκιμαντέρ δεν είναι μόνο για τη σφαγή των δελφινιών. Έχει να κάνει και με την υγεία των ανθρώπων», λέει. «Στην Ιαπωνία τρώνε το κρέας του δελφινιού. Κάναμε μετρήσεις σε ειδικά εργαστήρια και βρήκαμε ότι είναι ιδαίτερα τοξικό. Περιέχει υδράργυρο σε ποσότητες που είναι επικίνδυνες για παιδιά και εγκύους. Η κατανάλωσή του όμως συνεχίζεται κανονικά. Τρώνε δηλητήριο».

Οι ετικέτες στην αγορά της Ιαπωνίας δεν αναγράφουν την τοξικότητα του ψαριού. Και συχνά παρουσιάζουν το κρέας δελφινιού ως κρέας φάλαινας που είναι πιο ακριβό. Ενώ στο Ταϊτζί ταΐζουν υποχρεωτικά τα παιδιά στο σχολείο με κρέας δελφινιού. «Για να συνηθίσουν από μικρά τη γεύση», λέει ο κ. Ψυχογιός.

Η σφαγή

Το Ταϊτζί έχει παράδοση στην αλιεία. Εκεί ξεκίνησε το κυνήγι φαλαινών πριν από τέσσερις αιώνες. Η σφαγή των δελφινιών κρατά έξι μήνες. Η σεζόν του κυνηγιού αρχίζει το Σεπτέμβρη. Οι ψαράδες βγαίνουν με τις βάρκες στα ανοιχτά για να εντοπίσουν δελφίνια. Παράγουν ήχους με ειδικές καμπάνες και οδηγούν τα θήραματά τους σε έναν κολπίσκο. Έπειτα κλείνουν την είσοδο του κολπίσκου με δίχτυα για να μην υπάρχει διαφυγή. Φυλακίζουν τα δελφίνια εκεί για μια μέρα -γιατί πιστεύουν ότι έτσι το κρέας τους γίνεται πιο μαλακό. Την επομένη τα σφάζουν με μαχαίρια και καμάκια. Ο θάνατος των δελφινιών είναι αργός. Συνήθως οι ψαράδες τα αφήνουν να πεθάνουν από αιμοραγία.

Συνολικά κάθε χρόνο, 23.000 δελφίνια σφάζονται στον όρμο του Ταϊτζί. Όσα δεν σκοτώνουν τα πουλάνε σε πάρκα αναψυχής σε όλο τον κόσμο με τις τιμές να κυμαίνονται από 145.000 έως 200.000 δολάρια το ψάρι.

«Τα βασανίζουν, τα τρομοκρατούν», λέει ο κ. Ψυχογιός. «Κι όμως τα δελφίνια ακόμα και για τους αρχαίους Έλληνες ήταν ιερά. Είναι πανέξυπνα. Από τα μόνα ζώα που σώζουν ανθρώπους. Θυμάμαι έκανα κατάδυση στην Πολυνησία και είχα δίπλα μου δελφίνια. Ξαφνικά σκόρπισαν και όταν κοίταξα πίσω μου είδα ότι έσπρωχναν μακριά έναν καρχαρία. Μου έσωσαν τη ζωή».


Ο Φλίπερ

Βασικό στέλεχος στην ομάδα για το ντοκιμαντέρ του κ. Ψυχογιού ήταν ο Ρικ Ο’Μπάρι. Στη δεκαετία του ’60 ο Ο’Μπάρι έπιανε και εκπαίδευε δελφίνια για την τηλεοπτική σειρά «Φλίπερ». Η επιτυχία της σειράς είχε ως αποτέλεσμα να δημιουργηθούν σε όλο τον κόσμο πάρκα αναψυχής με δελφίνια σε ρόλο γελωτοποιού. «Αισθάνομαι τύψεις για ό,τι έκανα», λέει σήμερα στα «ΝΕΑ» ο κ. Ο’Μπάρι που έχει αφιερώσει τη ζωή του στη διάσωση των δελφινιών.

Η μεταστροφή του Ο’Μπάρι έγινε το 1970, όταν η Κάθι, ένα από τα δελφίνια της σειράς «Φλίπερ» πέθανε μπροστά του. «Αυτοκτόνησε…» λέει ο πρώην εκπαιδευτής και εξηγεί: «Τα δελφίνια παίρνουν κάθε αναπνοή συνειδητά- σε αντίθεση με τους ανθρώπους. Εκείνη τη μέρα η Κάθι με κοίταξε, πήρε μια αναπνοή, την κράτησε και βυθίστηκε στον πάτο».

Ο κ. Ο’Μπάρι έχει πάει πέντε φορές στο Ταϊτζί και κάθε φορά επιλέγει διαφορετική μεταμφίεση. Την τελευταία φορά ντύθηκε γυναίκα. Όπως λέει η τοπική αστυνομία μπορεί να τον συλλάβει με την κατηγορία της «συνομωσίας για παρενόχληση του εμπορίου». Ενώ ένα τηλεφώνημα των ψαράδων αρκεί για να τον «εξαφανίσουν» οι «Γιακούζα».

Ο σκηνοθέτης Λούι Ψυχογιός δεν έχει σκοπό να επιστρέψει άμεσα στο Ταϊτζί. Ακόμα θυμάται πώς προσπαθούσε να ξεφύγει από τα περιπολικά της αστυνομίας που τον ακολουθούσαν στους δρόμους του χωριού. «Ήταν σα να ήμασταν σε ταινία κατασκοπείας», λέει. Για την ώρα γυρίζει σε φεστιβάλ ταινιών στην Αμερική παίρνοντας βραβεία, ενώ είναι σε επαφή και με το Φεστιβάλ της Θεσσαλονίκης για να προβάλει στην Ελλάδα το ντοκιμαντέρ του. «Μακάρι με αυτή την ταινία να σταματήσει και η σφαγή», λέει. «Πρόκειται για γενοκτονία».

(Το παραπάνω κείμενο δημοσιεύτηκε στα «ΝΕΑ» στις 4 Ιουλίου 2009)

Advertisements
  1. ενδιαφέρον..

  2. ενδιαφέρον..νομίζω οτι και στην Δανία γίνεται κάτι τέτοιο.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: