Γιαννης Παπαδοπουλος

Οι «Ανώνυμοι Καπνιστές» της Αθήνας

In Ρεπορτάζ on Σεπτεμβρίου 15, 2010 at 8:19 πμ

Η πενταμελής ομάδα δέχεται τις συμβουλές του ψυχιάτρου Δημήτρη Παπαδημητριάδη για να κόψει το κάπνισμα. (Φωτογραφία: Γιάννης Παπαδόπουλος)

Κάθονται αντικριστά. Κάποιοι ξεφυσούν, άλλοι μπλέκουν νευρικά τα δάχτυλά τους, ή μασούν τσίχλες που έχουν στεγνώσει στο στόμα τους. Δεν έχουν άλλωστε κάτι άλλο να τρακάρουν. Χτες απόλαυσαν την τελευταία τζούρα. Και τώρα, στο γραφείο ενός ψυχιάτρου στο Κολωνάκι, οι «Ανώνυμοι Καπνιστές» αναζητούν συμβουλές και στήριξη για να «μην ξανακυλήσουν».

Ρεπορτάζ: Γιάννης Παπαδόπουλος

Είναι η δεύτερη φορά που κάθονται στους λευκούς καναπέδες. Ο μικρότερος είναι 22 ετών. Ο μεγαλύτερος 31. Δεν είναι φίλοι, αλλά μοιράζονται μια κοινή εξάρτηση. Η Αγγελική, ο Αγαμέμνονας, η Βάσω, ο Χρήστος και ο Γιάννης είναι καπνιστές που προσπαθούν να κόψουν το τσιγάρο.
Αποτυχημένες απόπειρες και η καθολική –πλέον- απαγόρευση του καπνίσματος σε κλειστούς χώρους που τέθηκε σε ισχύ από 1η Σεπτεμβρίου τους έστειλαν στο γραφείο του ψυχιάτρου Δημήτρη Παπαδημητριάδη στο Κολωνάκι. Με δέχονται στην ομάδα τους, αλλά ζητούν να κρατήσω κρυφά τα επώνυμά τους. Όπως θα πουν αργότερα οι περισσότεροι ντρέπονται. Όχι γιατί είναι εκεί. Αλλά γιατί δεν είχαν μέχρι τώρα τη δύναμη να ξορκίσουν τον καπνό του τσιγάρου. Η συνεδρία θυμίζει συνάντηση ανώνυμων αλκοολικών ή τοξικομανών, χωρίς τα Δώδεκα Βήματα της απεξάρτησης. Η μία ώρα στοιχίζει 200 ευρώ, δηλαδή 40 ευρώ κατ’ άτομο για την πενταμελή ομάδα. Έχουν κουβαλήσει όσα τασάκια και αναπτήρες είχαν στα σπίτια τους. Μια συμβολική κίνηση που τους ζήτησε ο γιατρός. Άλλωστε η συμφωνία ήταν ότι από σήμερα θα είναι «καθαροί». Χτες είχαν το δικαίωμα να γευτούν για τελευταία φορά τη νικοτίνη.
Η τελευταία τζούρα
«Εγώ το έσβησα με λυτρωτική διάθεση χτες βράδυ», λέει ο Χρήστος, ηθοποιός στο επάγγελμα. «Εγώ πάλι είχα νεύρα», εξομολογείται η Βάσω, δικηγόρος. «Ένιωσα τόσο άσχημα με τον εαυτό μου που ήταν σα να σβήνω το δάχτυλό μου στο τασάκι». Ένας- ένας αποκαλύπτουν στον ψυχίατρο την πορεία της σχέσης τους με το τσιγάρο. Μιλούν γι’ αυτό σα να μην είναι αντικείμενο, αλλά πρόσωπο. Για τον Αγαμέμνονα, φοιτητή ιατρικής, το τσιγάρο ξεκίνησε σαν παρέα στο διάβασμα. Για την Βάσω ήταν η συντροφιά με το ποτό. Για την Αγγελική κάτι μηχανικό, αυτονόητο, τόσο φυσικό όσο και το αναπνέει. Στην πορεία όμως οι σχέσεις δοκιμάστηκαν. Το τσιγάρο έγινε εμμονή για τον Γιάννη, ένα κόλλημα που του «αποσπά την προσοχή από τη δουλειά». «Κάθε φορά που κοιτάω το τασάκι αηδιάζω. Νιώθω κάρβουνο. Απορώ πώς τα κάπνισα εγώ όλα αυτά», λέει η Βάσω –η μόνη μέσα στην ομάδα που δεν είναι κουμπωμένη και δείχνει πιο εύκολα τα συναισθήματά της.
«Το τσιγάρο δεν σας λύνει τα προβλήματα. Δεν βελτιώνει μια κακή νύχτα ή μια αποτυχημένη παράσταση», τους λέει ο κ. Παπαδημητριάδης. «Τώρα είστε με τους καλούς. Έχετε αλλάξει στρατόπεδο. Αλλά πρέπει να προσέχετε. Από σήμερα μπαίνετε σε ισόβια επιτήρηση. Μια τζούρα, ένα τσιγάρο και θα ξεκινήσετε πάλι απ’ την αρχή, ή θα φλερτάρετε με τα στερητικά σύνδρομα, ή θα αρχίσετε και πάλι το κάπνισμα».
Ο κ. Παπαδημητριάδης ανήκε κάποτε στο στρατόπεδο τους. Ήταν και αυτός καπνιστής για μία δεκαετία. Το έκοψε με τη βοήθεια μιας κλινικής διακοπής καπνίσματος όταν πραγματοποιούσε το μεταπτυχιακό του στην Αγγλία. «Ο εθισμός στο τσιγάρο δεν έχει μεγάλες διαφορές από τον εθισμό στο αλκοόλ ή τα ναρκωτικά. Απλά το κάπνισμα είναι περισσότερο απενεχοποιημένο στην κοινωνία μας», λέει. Εδώ και δύο χρόνια δέχεται στο ιατρείο του πελάτες που θέλουν να κόψουν το κάπνισμα. Οι συνεδρίες είναι ατομικές ή ομαδικές και μέχρι στιγμής 90 άτομα έχουν ζητήσει τη βοήθειά του.
Τα ιατρεία διακοπής
Ο νόμος απαγόρευσης του καπνίσματος πάντως έχει αυξήσει την προσέλευση του κόσμου και στα ιατρεία διακοπής που λειτουργούν σε δημόσια και ιδιωτικά νοσοκομεία. Η Δήμητρα Πούλου, υπεύθυνη του ιατρείου διακοπής καπνίσματος στο ΝΙΜΤΣ λέει ότι βλέπει δέκα άτομα την εβδομάδα. Εκεί οι επισκέψεις είναι ατομικές. «Οι περισσότεροι είναι νέοι, 25- 35 ετών. Αφού προηγηθούν αναλύσεις αίματος και ελέγξουμε το ιστορικού του ασθενούς χορηγούμε φαρμακευτική αγωγή. Το πιο δημοφιλές είναι το Champix, το οποίο καταναλώνουν σε αυξανόμενες δόσεις από δύο έως και έξι μήνες», λέει.
Τα ποσοστά επιτυχίας των ιατρείων διακοπής καπνίσματος φτάνουν το 60% σύμφωνα με την Χριστίνα Γκράτζιου, διευθύντρια του αντίστοιχου ιατρείο στο Ευγενίδειο. «Αν και έχουμε αυξημένη ζήτηση δεν υπάρχουν λίστες αναμονής. Αν κάποιος ενδιαφερθεί σήμερα θα του κλείσουμε ραντεβού για την επόμενη εβδομάδα. Τον περασμένο χρόνο δεχτήκαμε 800 άτομα», λέει.

«Δεν είμαι μόνη»
Το μεγαλύτερο ποσοστό υποτροπών σε όσους επιχειρούν να κόψουν το κάπνισμα εμφανίζεται μέσα στους πρώτους έξι μήνες, σύμφωνα με την έρευνα των Κωνσταντίνου Ευθυμίου και Αναστασίας Σοφιανοπούλου («Διακοπή Καπνίσματος. Ένα Δομημένο Γνωσιακό Συμπεριφοριστικό Πρόγραμμα», 2007). Στο γραφείο του κ. Παπαδημητριάδη η πενταμελής ομάδα δεν θέτει μακροπρόθεσμους στόχους. Προέχει η σημερινή ημέρα, να μην καπνίσουν μέχρι το βράδυ.
«Θυμάμαι τον πατέρα μου να αγοράζει πάντα από το περίπτερο δύο εφημερίδες και ένα πακέτο τσιγάρα. Μέχρι που μια μέρα γύρισε σπίτι μόνο με τις εφημερίδες. Από τότε δεν κάπνισε ξανά», λέει η Βάσω. «Θέλω και εγώ να τα καταφέρω όπως κι αυτός. Τουλάχιστον εδώ δεν είμαι μόνη. Πρώτη φορά αποκτάω φίλους που αντί να ανάβουν, κόβουν το τσιγάρο μαζί μου».

(Το παραπάνω κείμενο δημοσιεύτηκε στα «ΝΕΑ» στις 15 Σεπτεμβρίου 2010)


Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: